Από Σάββας Δ. Βλάσσης
Η εκτέλεση της πολυεθνικής διακλαδικής ΤΑΜΣ “MEDUSA 15/2026” και η Ημέρα Διακεκριμένων Επισκεπτών (DV Day) στις 18 Σεπτεμβρίου, τροφοδότησε τον σχολιασμό κυρίως λόγω της επικεντρώσεως του ενδιαφέροντος στην συνδυασμένη αποβατική και αεραποβατική ενέργεια. Αυτή πραγματοποιήθηκε όπως κάθε φορά στην παραλία του Μάλεμε και ιδίως ως προς το σκέλος της αποβάσεως, είναι σαφές ότι πραγματοποιείται με κάποιους συμβατισμούς. Αυτό φαίνεται αμέσως, από το γεγονός και μόνο ότι από κάθε ελαστική λέμβο εφόδου, στην ακτή αποβιβάστηκαν μόνο δύο άνδρες του μεικτού ελληνοαιγυπτιακού αποβιβαζόμενου τμήματος.
Το σημείο σχολιασμού, ήταν η έξοδος των δύο πρώτων κυμάτων πεζοναυτών χωρίς Αμφίβια Τεθωρακισμένα Οχήματα και μάλιστα, μετά την απόσυρση των Αποβατικών Ακάτων (ΑΒΑΚ) του παρελθόντος, με την χρησιμοποίηση των ελαστικών λέμβων εφόδου. Αυτή είναι μια πραγματικότητα σε επίπεδο υπάρχοντος – ελλείποντος υλικού των τελευταίων ετών.
Το 2024 έληξε άδοξα το πρόγραμμα προμήθειας 76 μεταχειρισμένων Αμφιβίων Τεθωρακισμένων Οχημάτων AAV7A1 για τον εξοπλισμό των τριών ταγμάτων της 32ας Ταξιαρχίας Πεζοναυτών, κόστους 268 εκατ. $, που είχε εκκινήσει το 2021. Για πρώτη φορά οι Πεζοναύτες ήλθαν τόσο κοντά στην κάλυψη αυτής της επιχειρησιακής απαιτήσεως, η οποία είχε καταγραφεί από τους επιτελείς πριν ακόμη την συγκρότηση του 32ου Συντάγματος Πεζοναυτών το 1968! Πράγματι, από τον προηγηθέντα καιρό του προσανατολισμού του 132ου Ελαφρού Συντάγματος Πεζικού στις αμφίβιες αποβατικές επιχειρήσεις, είχε καταγραφεί και η απαίτηση της προμήθειας Αμφιβίων Τεθωρακισμένων Οχημάτων LVTP-5 που χρησιμοποιούσε τότε το Σώμα Πεζοναυτών των ΗΠΑ.
Αυτό που δεν έχει γίνει ευρύτερα γνωστό είναι ότι το ζήτημα, δεν έπαυσε να απασχολεί τους επιτελείς. Έτσι, το 2025 η ΓΕΣ/ΔΕΔ προέβη σε νέα μελέτη προμήθειας Αμφιβίων Τεθωρακισμένων Οχημάτων για τους Πεζοναύτες. Αυτή την φορά, η πρόταση αναφερόταν στον εξοπλισμό, σε πρώτη φάση τουλάχιστον, αριθμού οχημάτων για τον εφοδιασμό ενός Τάγματος Πεζοναυτών. Δεδομένου ότι ένα εκ των τριών Ταγμάτων Πεζοναυτών είναι μειωμένης επανδρώσεως, η πρόταση απέβλεπε στην ελάχιστη δυνατή επένδυση που θα εξασφάλιζε σοβαρή ενίσχυση των δυνατοτήτων του Σχηματισμού στις αμφίβιες αποβατικές επιχειρήσεις. Το Τάγμα Πεζοναυτών θα μπορούσε να εξέλθει σε ακτή υπό την κάλυψη θωρακίσεως και χάρη στα Αμφίβια Τεθωρακισμένα Οχήματά του, να προελάσει στα ενδότερα, διευρύνοντας ταχύτερα το δημιουργηθέν προγεφύρωμα.
Η μελέτη της ΓΕΣ/ΔΕΔ είχε ως αντικείμενο την προμήθεια ενός αριθμού λίγο πάνω από 20 Αμφιβίων Τεθωρακισμένων Οχημάτων τύπου ACV (8×8) δηλαδή τον αντικαταστάτη του AAV7A1 σε υπηρεσία με το USMC. Με τυπική ικανότητα μεταφοράς 13 πεζοναυτών, μια τέτοια προμήθεια θα επέτρεπε στην 32α ΤΑΞΠ/Ν την “θωρακισμένη” έξοδο κλιμακίου διλοχίας στο πρώτο κύμα.
Παρά ταύτα, η μελέτη δεν προωθήθηκε και από πλευράς προτεραιότητος δεν εντάχθηκε ως πρόγραμμα στον Μακροπρόθεσμο Προγραμματισμό Αμυντικών Εξοπλισμών (ΜΠΑΕ) 2025-2036. Η εξέλιξη αυτή κατέδειξε ότι ως προς την Διοίκηση Ειδικού Πολέμου (ΔΕΠ) οι αρμόδιοι έκριναν ως χαμηλής προτεραιότητος την ενίσχυση του βαρύτερου Σχηματισμού της, που προσφέρει σοβαρές ικανότητες προβολής χερσαίας ισχύος από θαλάσσης.
Αντιθέτως, στον ΜΠΑΕ 2025-2036 εντάχθηκε ένα πρόγραμμα προμήθειας οπλικού συστήματος το οποίο, για προφανείς λόγους, δεν είχε απασχολήσει στον ίδιο βαθμό τους επιτελείς. Αναφερόμαστε στο όλως εξεζητημένο ταχύπλοο/ Υποβρύχιο Όχημα VICTA, το οποίο επί της ουσίας ήλθε άνωθεν εντολή να προχωρήσει και να γίνει προμήθεια μεγαλύτερου αριθμού από αυτόν που έκρινε αναγκαίο η επιτελική μελέτη, η οποία ζητήθηκε. Τοιουτοτρόπως, σε έναν ξένο παρατηρητή, η ελληνική στρατιωτική ηγεσία εμφανίζεται να αποδίδει πολύ υψηλή προτεραιότητα σε μέσα τελευταίας λέξης της τεχνολογίας για υποβρύχια διείσδυση μικρών ομάδων Υποβρυχίων Καταστροφών στο πλαίσιο κάποιας Ειδικής Επιχειρήσεως, έναντι των επιλέκτων Σχηματισμών, υψηλότερου αποτυπώματος και επιδράσεως, που προορίζονται να εμπλακούν σε τακτικούς αγώνες σε ένα ιδιόμορφο περιβάλλον επιχειρήσεων στο Αιγαίο, αντιμετωπίζοντας ανάλογες δυνάμεις.
Το πρόγραμμα προμήθειας 10 VICTA, είναι προϋπολογισμού 145 εκατ. €, στοιχείο το οποίο κατατάσσει το πρόγραμμα στα υψηλού κόστους για την υποστήριξη των δυνάμεων της ΔΕΠ. Επομένως, όπως έδειξε και το πρόγραμμα προμήθειας των AAV7A1, η έλλειψη χρημάτων δεν είναι το πρόβλημα. Χρήματα, βρίσκονται. Το ζήτημα είναι με ποιον τρόπο και κριτήρια γίνεται η προτεραιοποίηση των προγραμμάτων, στα οποία απορροφούνται τα χρήματα.
Είναι πραγματικά τόσο απαραίτητο το πρόγραμμα VICTA για την ΔΕΠ;
