Από Σάββας Δ. Βλάσσης
Η τελευταία δέσμη προγραμμάτων προμήθειας αμυντικού υλικού που εγκρίθηκε από το Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας (ΚΥΣΕΑ) περιλάμβανε και δύο προγράμματα που αφορούσαν ανεπάνδρωτες εναέριες πλατφόρμες (UAV) για αποστολές συλλογής Πληροφοριών – Επιτηρήσεως – Αναγνωρίσεως (ISR): ένα σύστημα κατηγορίας ΙΙΙ τύπου Heron I και 10 συστήματα κατηγορίας ΙΙ τύπου V-BAT.
Τα δύο προγράμματα, συμπληρώνουν υφιστάμενες δυνατότητες από προηγούμενες προμήθειες και συγκεκριμένα, το ένα σύστημα Heron I και τα τρία συστήματα V-BAT. Εάν υπολογίσουμε τα τέσσερα συστήματα S-100 Camcopter που έχουν αρχίσει να παραλαμβάνονται, περιγράφεται καλύτερα η συνολική προσπάθεια και η έμφαση που έχει αποδοθεί επί διακλαδικής βάσεως στην ενίσχυση του δυναμικού σε UAV.
Υπάρχει όμως και ένα ακόμη πρόγραμμα προμήθειας, το οποίο αφορά δύο συστήματα κατηγορίας ΙΙΙ τύπου Patroller. Η σύμβαση ανατέθηκε προ τριετίας, στις 19 Ιουνίου 2023, από την Υπηρεσία Υποστηρίξεως και Προμηθειών ΝΑΤΟ (NSPA) στην γαλλική Safran Electronics & Defense. Ύψος συμβάσεως δεν είχε ανακοινωθεί αλλά ο ΔΟΥΡΕΙΟΣ ΙΠΠΟΣ είχε αποκαλύψει ότι ανερχόταν σε 53 εκατ. € περίπου, καλύπτοντας δύο συστήματα των δύο αεροσκαφών έκαστο.
Αμφισβήτηση και πλήγμα στο πρόγραμμα, υπήρξε όταν η Γαλλία ακύρωσε το πρόγραμμα προμήθειας που αφορούσε τον Γαλλικό Στρατό προ μερικών μηνών. Από το φθινόπωρο του 2025 είχαν δημοσιευθεί πληροφορίες για τεχνικούς λόγους κι επειδή το Patroller κρίθηκε «πολύ αργό, μεγάλο και εύκολα εντοπίσιμο» για το σύγχρονο πεδίο μάχης υψηλής εντάσεως. Πράγματι, σε συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου στις 8 Απριλίου 2026, το πρόγραμμα απουσίαζε από το ανανεωμένο νομοσχέδιο για την συμπληρωματική χρηματοδότηση του αμυντικού προϋπολογισμού κατά 36 δισ. €. Το πρόγραμμα αναπτύξεως που έχει εξελιχθεί με αργό ρυθμό κι είχε αποδώσει μόνο ένα αεροσκάφος που χρησιμοποιείται για δοκιμές, είχε ήδη περικοπεί από τον αρχικό στόχο προμήθειας 28 σε 14 αεροσκάφη κατόπιν αναθεωρήσεως των απαιτήσεων αλλά τώρα το πρόγραμμα ακυρώθηκε εντελώς.
Η εξέλιξη, προκάλεσε κάποια αναστάτωση στην ελληνική πλευρά, επειδή ήλθε μερικούς μήνες μόνο πριν τον συμβατικό χρόνο παραδόσεως των συστημάτων. Ωστόσο, οι πληροφορίες του ΔΟΥΡΕΙΟΥ ΙΠΠΟΥ επέμεναν ότι δεν υπήρχε πραγματικό θέμα ακυρώσεως της συμβάσεως. Η δέσμευση στο πρόγραμμα είναι δεδομένη και νεώτερες πληροφορίες αναφέρουν ότι ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία εκπαιδεύσεως προσωπικού με αποστολή στην Γαλλία. Αυτό που επιδιώκεται, είναι η διερεύνηση για τις ευκαιρίες που προσφέρονται και θα μπορούσε να εκμεταλλευθεί η ελληνική πλευρά από την “έξοδο” της Γαλλίας, εξέλιξη η οποία αφήνει την Ελλάδα ως μοναδικό χρήστη του Patroller, μέχρι τώρα.
Η παραλαβή των δύο συστημάτων, σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, αναμένεται τον προσεχή Σεπτέμβριο. Τα δύο συστήματα θα ενταχθούν στο δυναμικό της Αεροπορίας Στρατού, για λόγους που σχετίζονται με το απαιτούμενο εκπαιδευτικό υπόβαθρο των χειριστών, όπως έχει αναλύσει ο ΔΟΥΡΕΙΟΣ ΙΠΠΟΣ.
Ένα σύστημα θα εδρεύει στο αεροδρόμιο Χρυσούπολης Καβάλας, στην Περιοχή Ευθύνης του Δ΄ Σώματος Στρατού ενώ το δεύτερο στο αεροδρόμιο Μαριτσών Ρόδου, υποστηρίζοντας τις επιχειρήσεις της Ανωτάτης Στρατιωτικής Διοίκησης Αιγαίου και Ανατολικής Μεσογείου (ΑΣΔΑΑΜ).
Ασφάλεια Εφοδιασμού, Μεταφορά Τεχνολογίας, συναρμολογήσεις ή… υπηρεσίες, το 25% του “Θόλου”;
