Ασφάλεια Εφοδιασμού, Μεταφορά Τεχνολογίας, συναρμολογήσεις ή… υπηρεσίες, το 25% του “Θόλου”;
Από Σάββας Δ. Βλάσσης
Μετά την συνεδρίαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας (ΚΥΣΕΑ) στις 23 Ιουλίου, ο ΥΕΘΑ Νίκος Δένδιας προέβη σε ενημέρωση για την ενεργοποίηση νέων εξοπλιστικών προγραμμάτων του ΥΠΕΘΑ, με μεγαλύτερο αυτό του Δικτύου Βληματικής Αντιμετώπισης και Διάγνωσης Απειλών που έχει λάβει την ονομασία ΑΣΠΙΔΑ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ. Το πρόγραμμα, αφορά προμήθεια διαφόρων οπλικών συστημάτων από ισραηλινές εταιρείες και ο ΥΕΘΑ έσπευσε να συμπληρώσει ότι «περιλαμβάνει συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας κατά ποσοστό που υπερβαίνει τα 700 εκατομμύρια ευρώ». Ουσιαστικώς προεξόφλησε ότι θα επιτευχθεί ο στόχος του 25% “μεσοσταθμικώς”, που έχει τεθεί στα προγράμματα προμηθειών.
Έχουμε επισημάνει και παλαιότερα, ότι εκτός του στενού αριθμητικού στοιχείου των έργων συμμετοχής που θα ανατεθούν σε ελληνικές εταιρείες, ιδίως από τέτοια σύνθετα και πολύ μεγάλου ύψους εξοπλιστικά προγράμματα που αφορούν σειρά συστημάτων, ζητούμενο είναι και η ποιότητα των έργων που θα ανατεθούν. Έργα για απλές μεταλλικές κατασκευές, καλωδιώσεις, υπηρεσίες κ.λπ. είναι χαμηλής αξίας και λειτουργούν μόνο προσχηματικώς. Έχει ενδιαφέρον λοιπόν να διαπιστωθεί στην πράξη, το πραγματικό περιεχόμενο των ανακοινώσεων για ελληνική βιομηχανική συμμετοχή άνω των 700 εκατ. €.
Επειδή ακριβώς το πρόγραμμα αφορά 3 διαφορετικά οπλικά συστήματα με μερικές εκατοντάδες βλήματα εδάφους – αέρος 4-5 τύπων, αριθμό διαφορετικών αισθητήρων και ηλεκτρονικών συστημάτων που αναμένεται να υπηρετήσουν για αρκετές δεκαετίες, είναι προφανούς σημασίας μια καλή συμφωνία στον τομέα της Ασφαλείας Εφοδιασμού. Αυτή εξασφαλίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό μέσω έργου που μπορεί να ανατεθεί σε ελληνικές εταιρείες για τα διάφορα επίπεδα συντηρήσεως – επισκευής – αντικαταστάσεως εξαρτημάτων στα οπλικά συστήματα, διασφαλίζοντας ότι βλάβες μπορούν να επισκευαστούν γρήγορα και στο πεδίο της μάχης.
Για πολύ μικρότερου μεγέθους προγράμματα, όπως στην περίπτωση των SPIKE NLOS, η εμπειρία με ισραηλινές εταιρείες, έχει δείξει ότι αρνούνται να προσφέρουν τέτοιο έργο. Καθώς οι όποιες διαπραγματεύσεις δεν έχουν προκύψει μέσα από διαγωνιστική διαδικασία με τις εταιρείες αλλά μέσω των κρατικών υπηρεσιών επειδή πρόθεση είναι μια διακρατική συμφωνία, οι εταιρείες δεν έχουν καμμία διάθεση να χάσουν έσοδα εκατοντάδων εκατομμυρίων από υπηρεσίες επισκευών στον κύκλο ζωής των οπλικών συστημάτων. Τί κατευθύνσεις έχει δώσει λοιπόν ο ΥΕΘΑ στον Γενικό Διευθυντή της ΓΔΑΕΕ, όταν προκύπτει τέτοιο ζήτημα;
Καθώς η Ασφάλεια Εφοδιασμού εκτιμάται ότι είναι ο υπ’ αριθμόν ένα τομέας σε προτεραιότητα που ετέθη από πλευράς επιχειρησιακού χρήστη, η ΓΔΑΕΕ είχε μια πολύ συγκεκριμένη αποστολή να υπηρετήσει στις διαπραγματεύσεις.
Αυτό που δεν είναι γνωστό στην αρμοδιότητα ποιου φορέα ανήκει, είναι η εξασφάλιση βιομηχανικού έργου με Μεταφορά Τεχνολογίας (όχι τεχνογνωσίας – συνήθως συναρμολογήσεις) βάσει συγκεκριμένης στοχεύσεως. Δηλαδή, σε ποιους τομείς ενδιαφέρεται το κράτος να αποκτήσει τεχνολογία, ώστε σε βάθος χρόνου, να επιτραπεί η εγχώρια ανάπτυξη συγκεκριμένων προϊόντων.
Ο ΥΕΘΑ σημείωσε σε σχετική ερώτηση, ότι θα εξασφαλιστεί ο πηγαίος κώδικας του λογισμικού που αφορά το σύστημα Διοικήσεως & Ελέγχου του όλου οικοδομήματος. Τόνισε με έμφαση μάλιστα, ότι υπάρχει πάγια εντολή, πλην απολύτως εξειδικευμένων περιπτώσεων, να μην γίνεται προμήθεια συστήματος χωρίς εξασφάλιση του πηγαίου κώδικα. Το ερώτημα εδώ είναι αν εκτός του πηγαίου κώδικα για το σύστημα Διοικήσεως & Ελέγχου, εξασφαλίστηκε και ο πηγαίος κώδικας του κυρίου συστήματος ραντάρ που συνοδεύει το Δίκτυο ή αν πρόκειται για μια “απολύτως εξειδικευμένη περίπτωση” εξαιρέσεως. Και για να επιστρέψουμε στην Ασφάλεια Εφοδιασμού, αν δεν έχει εξασφαλιστεί ο πηγαίος κώδικας του συστήματος ραντάρ, θα μπορεί κάτι από αυτό να επισκευάζεται από ελληνική εταιρεία;
Τέλος, πρέπει να επισημανθεί ότι επειδή τα έργα που ήδη φέρονται να προορίζονται για ελληνικές εταιρείες, δεν είναι μεγάλης αξίας, αποτελεί ερώτημα εάν ο ΥΕΘΑ καλύπτεται από υπερκοστολογημένα έργα παροχής υπηρεσιών, κάτω από τίτλους όπως “ποιοτικοί έλεγχοι” ή “εργασίες λιπάνσεως”; Ιδίως εάν τέτοιου είδους ελληνική συμμετοχή, φθάνει στο 1/3 των 700+ εκατ. € που υποστηρίζεται ότι έχουν εξασφαλιστεί. Εάν μετά από δαπάνη 3+ δισ. €, ο ΥΕΘΑ και η ΓΔΑΕΕ είναι ικανοποιημένοι από τέτοια ελληνική συμμετοχή…
Καθώς για έναν απολογισμό επιτευγμάτων σε όλα αυτά, είναι άγνωστο ποιος είναι ο αρμόδιος και υπεύθυνος, θα έχει μεγάλο ενδιαφέρον εάν ο ΥΕΘΑ προσφέρει μια σχετική ενημέρωση.
H “ΑΣΠΙΔΑ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ” ενώπιον του 25% βιομηχανικής συμμετοχής
