Leopard 1A5 στην ORION 2026, τουρκικά M60TM στην EFES 2026 και η υπονόμευση ελληνικών εταιρειών από το ΥΠΕΘΑ
Από Σάββας Δ. Βλάσσης
Από τον περασμένο Απρίλιο, δύναμη του Ελληνικού Στρατού αναπτύχθηκε στην Γαλλία και συμμετέχει στην πολυεθνική άσκηση ORION 2026. Σε αυτή την ιδιαίτερη εκπαιδευτική δραστηριότητα, η εικόνα από πλευράς υλικού ήταν αρκετά “ενδιαφέρουσα” για τους ξένους, αφού απέδιδε πραγματική εικόνα ενός στρατού μιας άλλης εποχής,: άρματα μάχης Leopard 1A5, τεθωρακισμένα οχήματα Marder 1A3 και οχήματα αναγνωρίσεως VBL.
Ως προς τα άρματα μάχης, το κριτήριο που οδήγησε στην επιλογή του γερμανικού άρματος σχεδιάσεως της δεκαετίας του 1960, ήταν η απαίτηση μεταφοράς διά θαλάσσης με αρματαγωγό του Πολεμικού Ναυτικού. Στα αρματαγωγά κλάσεως ΣΑΜΟΣ, οι ράμπες δεν είναι πιστοποιημένες για άρματα βάρους 60 τόννων όπως το Leopard 2 και γι’ αυτό περιορίζονται σε μεταφορές ελαφρύτερων αρμάτων σειράς M και Leopard 1.
Τις ημέρες αυτές, βρίσκεται σε εξέλιξη στην Τουρκία η διακλαδική άσκηση EFES 2026 και οι πεζοναύτες εμφανίζονται πλέον να έχουν αντικαταστήσει τα παλαιά M48A5T2 με εκσυγχρονισμένα M60TM, δηλαδή έναν τύπο άρματος ίδιας κατηγορίας αλλά σημαντικά μεγαλύτερων δυνατοτήτων. Χάρη σε διαδοχικά προγράμματα εκσυγχρονισμού, η ASELSAN έχει εγκαταστήσει μεταξύ άλλων σύγχρονο Σύστημα Ελέγχου Πυρός Volkan-Μ, ενεργό σύστημα προστασίας Pulat και τηλεχειριζόμενο σταθεροποιημένο σταθμό οπλισμού για βαρύ πολυβόλο 12,7 mm. Η ισχύς πυρός έχει αναβαθμιστεί χάρη στο πυροβόλο 120 mm και η πρόσθετη θωράκιση βελτιώνει την επιβιωσιμότητα.
Η συμμετοχή στην άσκηση ORION 2026 με τα άρματα της XXV Τεθωρακισμένης Ταξιαρχίας, ανέδειξε ότι η μεταφορά αρμάτων δεν είναι απαραίτητη μόνο στην περίπτωση προβολής ισχύος από θαλάσσης με τα Leopard 1A5 της 32 Ταξιαρχίας Πεζοναυτών αλλά και για πιθανή ενίσχυση – αντικατάσταση απωλειών απειλούμενης νήσου. Όμως τα Leopard 1A5, όπως όλο το υλικό έχει παρατηθεί και ήδη πέρυσι περισσότερα από 100 άρματα του τύπου αποσύρθηκαν.
Θα μπορούσαν και οι Έλληνες Πεζοναύτες να υποστηρίζονται στις επιχειρήσεις τους από εκσυγχρονισμένα άρματα, όπως το βήμα που έκαναν οι Τούρκοι;
Η απάντηση είναι ασφαλώς ναι και μάλιστα με ανάθεση έργου από ελληνική εταιρεία, αν λάβουμε υπ’ όψιν ολοκληρωμένη και επικαιροποιημένη πρόταση Leopard 1 HEL την οποία έχει καταθέσει η EODH. Όπως έχει γράψει όμως ο ΔΟΥΡΕΙΟΣ ΙΠΠΟΣ, στον Μακροπρόθεσμο Προγραμματισμό Αμυντικών Εξοπλισμών (ΜΠΑΕ) 2025-2036 δεν προβλέφθηκε κανένα πρόγραμμα επενδύσεων σε άρματα μάχης και τεθωρακισμένα. Η έλλειψη ενδιαφέροντος που απορρέει από τις κατευθύνσεις που έχει περάσει ο ΥΕΘΑ Νίκος Δένδιας, έχει καταδικάσει το Όπλο σε παρακμή, η οποία ήδη έχει εμφανιστεί με την απόσυρση μεγάλου αριθμού αρμάτων Leopard 1/2 και M60A3TTS από πέρυσι.
Το ενδιαφέρον όμως είναι ότι η πολιτική ηγεσία φαίνεται να έχει κάποια “κρυφή ατζέντα” μέσα στο αφήγημα της “Ατζέντας 2030”. Όχι μόνο έχει αποκλείσει προγράμματα τεθωρακισμένων με τις σημερινές συνθήκες αλλά δείχνει με πράξεις ότι κάνει και ό,τι μπορεί για να εμποδίσει συγκεκριμένες ελληνικές εταιρείες της Αμυντικής Βιομηχανίας να προσφέρουν λύσεις, ακόμη και στην διεθνή αγορά.
Δεν εξηγείται διαφορετικά ότι το ΥΠΕΘΑ, απέρριψε αίτημα που απηύθυνε από τις αρχές του χρόνου η EODH, για την παραχώρηση ενός άρματος Leopard 1A5 προκειμένου να το παρουσιάσει σε εκσυγχρονισμένη διαμόρφωση, στην διεθνή έκθεση EUROSATORY 2026. Σημειώνεται ότι από πλευράς ΓΕΣ και ΓΕΕΘΑ, η εισήγηση για την παραχώρηση είναι θετική.
Παρόμοια ανακλαστικά είχε δείξει το ΥΠΕΘΑ και στο αίτημα της EODH κατά την έκθεση DEFEA 2025, που αφορούσε παραχώρηση άρματος Leopard 1A5 και τεθωρακισμένων ΛΕΩΝΙΔΑΣ και Μ113. Κυριολεκτικώς την τελευταία στιγμή, μήπως και δεν προλάβει η εταιρεία, το ΥΠΕΘΑ ενέκρινε την παραχώρηση μόνο ενός ΛΕΩΝΙΔΑΣ.
Αλλά και το 2024, σε αίτημα της EODH για παραχώρηση ενός Leopard 2A4 με σκοπό και πάλι να εκτεθεί στην έκθεση EUROSATORY 2024, το ΥΠΕΘΑ ακύρωσε την αρχική έγκριση, κυριολεκτικώς την τελευταία στιγμή και χωρίς αιτιολογία.
Αν στην Ελλάδα δεν υπάρχει ενδιαφέρον για ένα προϊόν, η κυβέρνηση και το ΥΠΕΘΑ, έχουν κάποιον λόγο να θέτουν εμπόδια σε ελληνικές εταιρείες οι οποίες θέλουν να κινηθούν στην διεθνή αγορά; Όλες αυτές οι βαρύγδουπες ανακοινώσεις για υποστήριξη – ανάταξη της Ελληνικής Αμυντικής Βιομηχανίας από τους κυβερνώντες, αφορούν μόνο ημετέρους και μήπως υπάρχει αντάλλαγμα για να χαρακτηριστεί κανείς τέτοιος;
Η EODH είχε ενδιαφερθεί το 2024 να παρουσιάσει την πρότασή της για το Leopard 2 στην EUROSATORY, μετά την πρώτη εμφάνισή του στην DEFEA 2023 τον Μάιο του 2023, που είχε προκαλέσει μεγάλη εντύπωση και πολύ θετικές κριτικές. Καθώς τότε, στην θέση του ΥΕΘΑ ήταν ο Νίκος Παναγιωτόπουλος, τον οποίο διαδέχθηκε τον επόμενο μήνα ο Νίκος Δένδιας, είναι σαφές ότι την ευθύνη για την συστηματική όπως φαίνεται υπονόμευση – παρεμπόδιση των προσπαθειών της ελληνικής εταιρείας από εκεί και πέρα, έχει ο δεύτερος. Την σχετική γραμμή φέρεται να έχει περάσει κύκλωμα που έχει επιβληθεί μετά τιμών γελοιοποιώντας το ΥΠΕΘΑ ενώ το “ωραίο” είναι ότι επειδή κανείς δεν τολμά να εμφανιστεί ως υπεύθυνος για τις αρνητικές απαντήσεις του ΥΠΕΘΑ, ούτε οι στρατιωτικοί θέλουν να βλέπουν την υπογραφή τους σε τέτοια αίσχη ως χειριστές θέματος, βάζουν χαμηλόβαθμα στελέχη να κάνουν την τελική ενημέρωση. Πιθανώς είναι μια επιλογή εμπίπτουσα στην αναβάθμιση του θεσμού των Υπαξιωματικών…
Σχάρες οροφής ή ελληνικό Ενεργό Σύστημα Προστασίας στα άρματα του ΕΣ;
